Show, don’t tell!

στις

Είμαι σίγουρη πως έχεις ακούσει αυτόν τον όρο πολλές φορές. Ξέρεις όμως τι σημαίνει; Έχεις καταφέρει να τον εφαρμόσεις στα δικά σου γραπτά;

Τι σημαίνει Show, don’t tell

Η συγκεκριμένη τεχνική στα ελληνικά μεταφράζεται ως «Δείξε, μην πεις».  Και τι σημαίνει αυτό; Όταν γράφεις ένα βιβλίο είναι προτιμότερο να δημιουργήσεις με τις λέξεις και τις περιγραφές σου μια εικόνα στο μυαλό του αναγνώστη, δηλαδή να το δείξεις παρά απλά να δηλώσεις κάτι.

Σαν συγγραφέας είναι πολύ εύκολο να πέσεις στην παγίδα να δηλώσεις ξερά κάτι από το να μπεις στον κόπο να το περιγράψεις. Γιατί; Είναι πιο εύκολο, πιο γρήγορο, ίσως δεν γνωρίζεις την τεχνική show, don’t tell. Ακόμη κι αν τη γνωρίζεις, μπορεί να σκεφτείς πως και άλλοι συγγραφείς, βιβλία των οποίων έχεις διαβάσει, δεν τη χρησιμοποιούν, οπότε γιατί να το κάνεις εσύ;

Όλοι αυτοί οι λόγοι είναι λάθος. Όταν αφήνεις τον αναγνώστη να φτιάξει στο μυαλό του μια εικόνα, με βάση τις περιγραφές και τα στοιχεία που του έχεις δώσει, το αίσθημα που του γεννιέται είναι πολύ πιο δυνατό.

Πώς να το εφαρμόσεις

Βρες τις κατάλληλες λέξεις και περιέγραψε αυτό που ο ήρωάς σου νιώθει.

Είναι θυμωμένος; Μπορείς να το δείξεις περιγράφοντας πώς το πρόσωπο του έγινε κατακόκκινο, η φωνή του έγινε πιο σκληρή, πώς χτύπησε με δύναμη την πόρτα όταν έφυγε από το δωμάτιο.

Κρυώνει; Ίσως να κούμπωσε το μπουφάν του μέχρι πάνω ή να τύλιξε τα χέρια του γύρω από το σώμα του.

Φοβάται; Περιέγραψε πώς οι χτύποι της καρδιάς του γίνονται όλο και πιο γρήγοροι, κοιτάζει ανήσυχος γύρω του, ο παραμικρός ήχος τον κάνει να πετάγεται.

Παραδείγματα

Λάθος: Είχε πολύ κρύο.

Σωστό: Έκλεισε το μπουφάν του μέχρι πάνω και έχωσε  γρήγορα τα χέρια στις τσέπες του.

 

Λάθος: Ήταν τρελά ερωτευμένη μαζί του.

Σωστό: Δεν μπορούσε να ξεκολλήσει τα μάτια της από πάνω του. Η καρδιά της έχανε τον ρυθμό της κάθε φορά που βρισκόταν κοντά του.

 

Λάθος: Ο Γιώργος ήταν πολύ ψηλός.

Σωστό: Αναγκαζόταν να σκύβει κάθε φορά που περνούσε από την πόρτα.

 

Λάθος: Σε λίγο θα μιλούσε στο αφεντικό του. Ήταν πολύ νευρικός.

Σωστό: Σκούπισε τις ιδρωμένες παλάμες του στο παντελόνι του και ίσιωσε τη γραβάτα του. Πριν χτυπήσει την πόρτα, έκανε για ακόμη μια φορά πρόβα στο μυαλό του αυτά που θα του έλεγε.

 

Λάθος: Το σπίτι ήταν πολύ μικρό.

Σωστό: Κοίταζε τις κούτες που παρέμεναν στοιβαγμένες δίπλα στο κρεβάτι από τη μέρα που μετακόμισαν και ξεφύσηξε. Δεν υπήρχε πουθενά χώρος για τα βιβλία του. Με το ζόρι χωρούσαν οι ίδιοι στο σπίτι.

Πρέπει πάντα να εφαρμόζω αυτή την τεχνική;

Αν και είναι πολύ σημαντική, υπάρχουν και κάποιες φορές που μπορείς να την παραλείψεις. Αν κάποια γεγονότα δεν προσφέρουν κάτι ουσιαστικό στην πλοκή ή τη σκηνή του βιβλίου σου, τότε αντί να αφιερώσεις χρόνο περιγράφοντάς τα με λεπτομέρειες, μπορείς απλά να τα αναφέρεις.

Για παράδειγμα, ας πούμε πως στον δρόμο για το γραφείο, η ηρωίδα σου πάτησε σε μια λακκούβα με νερό και έβρεξε το παντελόνι της. Μετά αγχωμένη άνοιξε την τσάντα της, έβγαλε χαρτομάντηλα και προσπάθησε να το καθαρίσει όσο μπορούσε. Αυτό της πήρε λίγη ώρα με αποτέλεσμα να αργήσει στη συνάντηση που είχε στην δουλειά της.

Δεν υπάρχει λόγος να μπεις στον κόπο να τα περιγράψεις όλα αυτά. Είναι περιττές λεπτομέρειες που δεν προσφέρουν τίποτα στην σκηνή σου. Μπορείς απλά να πεις:

Η Άννα μπήκε στο γραφείο ξέπνοη. Ευχόταν κανείς να μην πρόσεχε το λερωμένο παντελόνι της, αποτέλεσμα του ατυχήματος που είχε λίγο πριν. Δεν υπήρχε κανείς. Με μεγάλη απογοήτευση κατάλαβε πως είχαν ξεκινήσει τη συνάντηση χωρίς εκείνη.

Με λίγα λόγια, αν ένα συμβάν δεν είναι ιδιαίτερα σημαντικό, δεν χρειάζεται να χρησιμοποιήσεις τη συγκεκριμένη τεχνική για να το περιγράψεις. Η τεχνική show, don’ t tell, αν χρησιμοποιηθεί αλόγιστα, μπορεί να έχει ένα κουραστικό αποτέλεσμα. Φορτώνεις τους αναγνώστες σου με υπερβολικές περιγραφές που δεν έχουν μεγάλη σημασία. Χρησιμοποίησε την όταν:

  • θέλεις να περιγράψεις ένα έντονο συναίσθημα ή αντίδραση που έχει ο ήρωάς σου
  • περιγράφεις ένα σημαντικό γεγονός, π.χ, μια αποκάλυψη, μια ανατροπή, μια μάχη
  • θέλεις να επιβραδύνεις τον χρόνο, κάνοντας έτσι τους αναγνώστες να απολαύσουν περισσότερο μια σκηνή, να νιώσουν ό,τι και οι ήρωες, να αγωνιούν, να φοβηθούν, κλπ.

 

 

Ένα Σχόλιο Προσθέστε το δικό σας

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.